Sinds september 2019 is het cultuurcentrum van Namen, Le Delta, weer toegankelijk. Na een intensief onderzoekstraject is dit originele gebouw, ontworpen door Victor Bourgeois, gerenoveerd door Philippe Samyn and Partners.

Het gebouw dateert uit 1964, twee jaar na het overlijden van Victor Bourgeois. Het project was volledig doordrongen van zijn modernistische stijl. Vanaf de eerste schetsen had de architect het gebouw voor ogen als een geheel dat een constructie, een openbare ruimte, kunst en tuinarchitectuur verenigde. De ligging van het nieuwe ‘cultuurpaleis’ in het historische hart van Namen was eveneens een succes: aan de samenvloeiing van de Samber en de Maas, naast de historische Vleesmarkt waar in de 16e eeuw vlees werd verkocht, en grenzend aan de door René Pechère ontworpen tuin die als buffer fungeerde tussen de rivier en het gebouw.

Voor het gebouw werd een imposant plein aangelegd, versierd met werken van verschillende Brusselse en Waalse kunstenaars. Aan de afwerking was niet bezuinigd: marmer, notenhout, koperen details, grote kroonluchters en Venetiaans glas gaven het gebouw een imposante uitstraling.

Als eerbetoon aan de Namuurse politicus en schrijver François Bovesse was het gebouw – grenzend aan het cultureel centrum waar tentoonstellingen en voorstellingen plaatsvonden – ontworpen als (internationaal) congrescentrum, met een bijbehorend programma (een zeer selecte club, een chique restaurant). In de nasleep van mei ’68 vond men deze plek elitair en extravagant. Al snel richtte de aandacht zich op een breder publiek: in de jaren die volgden zou het gebouw onderdak bieden aan verschillende initiatieven met als doel kunst en publiek dichter bij elkaar te brengen via tekenstudio’s en ateliers, en later een bibliotheek.

Aan het begin van de 21e eeuw was een renovatie echter dringend noodzakelijk geworden. Net als veel andere elementen van het modernistische erfgoed kampte het cultuurhuis met een kwetsbare buitenkant, verouderde technische installaties en problemen op het gebied van veiligheid en toegankelijkheid. Bovendien leek het gebouw door zijn ligging aan de rand van het historische stadscentrum enigszins afgesneden van het stedelijk weefsel. Ook het grote plein heeft nooit echt goed gefunctioneerd als openbare ruimte.

Het renovatieproject ging in 2009 van start met een participatieve masterplanfase, met als doel alle behoeften (technisch, programmatisch, stedenbouwkundig) in kaart te brengen en een eerste puzzel samen te stellen. Dit masterplan diende als basis voor een wedstrijd die in 2015 werd gewonnen door Philippe Samyn and Partners.

Wanneer men vandaag de brug van de Rue du Pont oversteekt, ziet men arbeiders aan het werk. Het schouwspel doet vermoeden dat men het beste voor deze hoek van Namen voor ogen had. Vanaf de andere oever lijkt Le Delta op een vreemd geplaatst nieuwbouwproject. En dat is niet verwonderlijk: van de oorspronkelijke modernistische gevel is niets bewaard gebleven. Witte volumes en een houten gevelbekleding bekleden de oude volumetrie. Men kan nog steeds de karakteristieke vorm van de oude concertzaal en het gebogen tentoonstellingsgebouw onderscheiden, die zijn aangevuld met nieuwe volumes die bestemd zijn voor het aanvullende programma. Het geheel, dat enigszins onsamenhangend zou kunnen lijken, vormt een eenheid dankzij de uniformiteit van de afwerking. De witte oppervlakken treden subtiel naar de achtergrond ten opzichte van de historische en barokke Sambre-en-Maaspoort en de Halle al’Chair.

Aan de voet van het gebouw opent het zich weelderig naar de rivier. Het restaurant is slim gelegen en beschikt daardoor over een terras. Deze ligging lijkt succesvol, want zelfs in december blijven studenten even staan om op de trappen te genieten van een pauze in de middagzon.

Ter hoogte van de ingang aan het plein bevindt zich de Tambourzaal, een cirkelvormige concertzaal. Op de begane grond gaat een witte cilinder op in een sokkel met strakke details. Deze ruimte, die de aankomstzone voor de ingang beschermt, zal binnenkort worden omgevormd tot een boekhandel.

Voorlopig ontbreekt het de ingang nog aan orde en inrichting. In een hoekje is de kassa nauwelijks zichtbaar, en de toegang tot het restaurant lijkt enigszins op een dienstingang. In de voorheen zo luxueuze foyer concurreren Venetiaanse kroonluchters en koperen zuilen met de akoestische cassetteplafonds en de nieuwe stalen balustrades.

De Grande Salle, in het hart van het gebouw, is het prototype van een moderne concertzaal. Het levendige fresco van de schilder Yves Zurstrassen geeft de ruimte een vleugje extra karakter.

De verfijnde details van de houten gevel en de stalen traliewerk van de buitentrappen ontbreken in de meeste tentoonstellingszalen. Le 7e Ciel vormt in dit opzicht een uitzondering: de hoogste zaal van het halfronde volume biedt een prachtig uitzicht op de samenvloeiing van de Samber en de Maas. Verborgen tussen de vleugels van het gebouw is ook het dakterras een zeer aangename plek.

Het gebouw vertoont nog enkele tekortkomingen, met name een gebrek aan bewegwijzering en een soms wat slordige afwerking, maar in alle informele ruimtes, of het nu de foyer, de leeszaal of het restaurant is, ziet men mensen zitten om te lezen en te werken. Dit doet vermoeden dat een gebouw als Le Delta wel degelijk zijn plaats zal vinden in het stedelijk weefsel van Namen.