“You know, they straightened out the Mississippi River in places, to make room for houses and livable acreage. Occasionally the river floods this places. ‘Floods’ is the word they use, but in fact it is not flooding: it is remembering. Remembering where it used to be. All water has a perfect memory and is forever trying to get back to where it was.” De Amerikaanse schrijfster en Nobelprijswinnares Toni Morrison sprak deze woorden tijdens een lezing in New York meer dan dertig jaar geleden, maar vandaag zijn ze actueler dan ooit: water stroomt waar het topografisch en klimatologisch het beste kan stromen. Indijken, draineren, omleiden of rechttrekken; op termijn krijgt de natuurlijke waterloop vaak opnieuw de bovenhand.

Op de 18de architectuurbiënnale van Venetië die afgelopen maand van start ging, toont curator Lesley Lokko het ‘Laboratium van de Toekomst’ met projecten van hoofdzakelijk architecten van Afrikaanse origine. Klimaatverandering en bij uitbreiding onze omgang met water is er een van de meest besproken thema’s waarbij architectuur, stedenbouw en landschapsplanning de sleutel vormen voor duurzame oplossingen. Verschillende nationale paviljoenen kaartten watermanagement aan, zoals Nederland met Plumbing the System en Denemarken met Coastal Imaginaries, en zowel Finland als Duitsland installeerden composttoiletten met een politieke boodschap. Het is een understatement te zeggen dat water in Venetië alomtegenwoordig is, maar de zware overstromingen in Noord-Italië afgelopen maand en de prominente aanwezigheid van MOSE, het knalgele waterkeringsysteem dat Venetië voor het zeewater moet beschermen, wijzen ons eens te meer op de urgenties die vandaag spelen.