Gepubliceerd op 06.05.2024 | Tekst: Lisa De Visscher

In het kader van het Belgische voorzitterschap van de Europese Unie vonden afgelopen maand de ECAP plaats in België. Deze European Conferences of Architectural Policy touren al meer dan twintig jaar door Europa en werden dit keer georganiseerd in Brussel door het Team Vlaams Bouwmeester en de Cellule architecture (FWB). Drie dagen lang kwamen beleidsmakers uit zowat alle Europese landen samen met als doel een gemeenschappelijke kwalitatieve Baukultur te ontwikkelen.

Deze editie stond in het teken van de ‘co-constructie’, lees: Hoe kunnen publieke opdrachtgevers rekening houden met verschillende spelers zoals private projectontwikkelaars, ontwerpers en burgers? Welke rol spelen ze, in welke fase van het project kan je samenwerken en via welke mechanismen? En vooral: hoe kunnen we telkens de kwaliteit van het project centraal stellen in elke interactie? Plenaire sessies diepten deze vragen verder uit. Drie reeksen interactieve themaworkshops, voorbereid en gemodereerd door Citytools en het Departement Architectuur en Stedenbouw van de Ugent brachten de aanwezige beleidsmakers en uitgenodigde stakeholders samen rond concrete casussen, waarbij telkens de rol van één van de actoren – de vastgoedsector, de burgers of de ontwerpers – belicht werd. In elke sessie kwam zowel een Belgische als een buitenlandse case aan bod.

Zo was de Tours & Taxis site een voorbeeld van hoe een private ontwikkelaar en een publieke overheid (het Brussels Gewest en de Brussels Bouwmeester) kunnen samenwerken om wedstrijden te organiseren en meer kwaliteit te genereren. Hiertegenover stond het Gallery Vankovka shoppingcenter in Brno (Tsjechië) waar overheid, de ontwikkelaar en burgers samenwerkten om industrieel erfgoed van de sloop te redden en te herbestemmen. Het woningbouwproject Transvaal van PTArchitecten in Brussel werd naar voren gedragen om te illustreren hoe (toekomstige) gebruikers dankzij het mechanisme van Community Landtrust inspraak hebben in de kwaliteit van hun woningen. ‘Gleis 21’ in Wenen toonde hoe bewoners via een coöperatief systeem samen met (landschaps)architecten en ontwikkelaars samen hun eigen appartementsgebouw ontwikkelden. De derde reeks workshops belichtte de manier waarop architecten kunnen ingeschakeld worden in het beleid dankzij directe samenwerkingen met gemeentes of opdrachten voor ontwerpmatig onderzoek. Hierbij kwamen de cases van de Droge Delta (Labo Ruimte), de heraanleg van het centrum van Torhout (List, Lola Landscape) en de erfgoedpool van de Gentse Stadsbouwmeester aan bod. De buitenlandse cases belichtten de herwaardering van de mijnregio die zowat het hele noordelijke deel van Zweden beslaat, het werk van de Stadsbouwmeester van Riga (Letland) en een onderzoeksproject om Luxemburg volledig fossielvrij te maken.

De ambitie van ECAP ligt in het versterken van het Europese netwerk rond architectuurbeleid, de uitwisseling van kennis en expertise en uiteindelijk ook het formuleren van beleidsaanbevelingen op Europees en nationaal niveau. De workshops en de daaropvolgende discussies toonden hoe ontzettend divers het architectuurbeleid in Europa is en hoeveel de landen en regio’s van elkaar kunnen leren. Dat bij die discussies verschillende partijen moeten betrokken worden – overheid, ontwerpers, ontwikkelaars, gebruikers – spreekt voor zich. Ook dat lag in de ambitie van ECAP Brussels 2024, maar deze bleek moeilijker te realiseren – de overgrote meerderheid van de aanwezigen kwamen vanuit de overheidshoek. Alvast een eerste aanbeveling dus voor de volgende editie van ECAP in Hongarije of Polen.

Lees ook

Schrijf je in op onze nieuwsbrief
  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.