'Ja, Ik ben mezelf'

gepubliceerd op 21.01.2015 | tekst Thomas Martin

“Sorry voor de vertraging, ik had een espresso nodig”, gekscheert Antonio Citterio voor het begin van ons interview. De architect – die bij ons vooral bekend staat om zijn strakke designstukken – neemt ons mee in de wereld van de Italiaanse touch: ‘confusion and casino’ op de piazza, met gebouwen die de juiste dimensies moeten hebben en waardig ouder kunnen worden.

 

© Gabriele Basilico

© Gabriele Basilico

 

Antonio Citterio wil meteen weten waar ik vandaan kom. “Antwerpen! Daar werkte ik rond 1986 aan een gebouw voor Esprit dat vanbinnen helemaal gerenoveerd moest worden. Dat was destijds een belangrijk project.” Citterio is geen vreemde in België. Op dit ogenblik werkt hij mee aan de herbestemming van de wijk aan de Kanaalkom in Hasselt, en in oktober zakt hij af naar de interieurbiënnale van Kortrijk om er zijn nieuwe collectie Axorkranen en -accessoires voor te stellen.

Hoe hij die collectie zou omschrijven? “Hedendaags klassiek”, zegt hij gedecideerd. “En dat gaat op voor veel dingen die ik ontwerp. Ik zoek graag het evenwicht tussen herinnering en hedendaagsheid. Maar een kraan moet ook simpel ogen en makkelijk te gebruiken zijn – voor mij is het een nachtmerrie om naar een hotel te gaan en niet te begrijpen hoe de douche werkt.”

“Ik ben niet geïnteresseerd in het buitengewone, in het totaal-vernieuwende, of in esthetiek; ik werk met typologieën en probeer te verstaan hoe mensen een object of een ruimte gebruiken. Ik wil een evolutie brengen in de details en de geest van het product, maar niet zonder de typologische ‘smaak’ van traditie en herinnering.”

 

 

© Gabriele Basilico

© Gabriele Basilico

 

 

A+ Uw bureau werkt met De Gregorio & Partners aan een onderdeel van een groot vastgoedproject in Hasselt, het ‘Havenkwartier’. De bouw begint ten laatste in januari 2015. Verloopt dat project in dezelfde sfeer?

ANTONIO CITTERIO We begonnen vijf jaar geleden aan het masterplan voor dit project. Daarna deelden we de gebouwen op en werden we onafhankelijke partners, maar we beschikken over een gemeenschappelijke visie op architectuur. Hoe maak je een nieuw stukje stad? Hoe laat je hedendaagse architectuur ‘oplossen’ in een historische situatie? Hoe creëer je ‘leven’? De geschiedenis wees uit dat overal dezelfde gebouwen neerpoten een vergissing is; een straat moet divers zijn, en dat hopen we te bereiken door de diversiteit van materiaal, functie en proportie in de gebouwen.

 

A+ Uw stijl wordt wel eens beschreven als ‘niet typisch Italiaans’, ‘Noord-Europees’, of zelfs ‘Japans’. Toch hoopt Hasselt op een vleugje ‘Italiaanse klasse’. Kunt u dat ‘Italiaanse’ definiëren?

ANTONIO CITTERIO In Italiaanse straten zie je veel winkels, grote en kleine gebouwen,… De stedelijke benadering is anders. In België zijn er weinig grote steden, jullie hebben vooral veel huizen op het platteland. Wij hebben minder huizen op het platteland en veel steden met een piazza, straatjes, ‘confusion and casino’. Dat leven willen we ook in Hasselt creëren. We bouwen woningen aan de kleine haven, en voegen daar bars, restaurants en winkels aan toe. Zo hopen we een zeer aangename lifestyle-situatie te bekomen.

 

A+ Kozen jullie voor speciale materialen om die Italiaanse ‘touch’ op te roepen?

ANTONIO CITTERIO Neen, we wilden baksteen, steen en hout gebruiken. Ik hou van baksteen. Ik hou van klassieke materialen die een zekere ‘herinnering’ bezitten, die vatbaar zijn voor patina. Ik wil geen materiaal dat er na tien jaar afgeleefd begint uit te zien. Ik wil ‘historische’ materialen die met de jaren steeds beter ogen: marmer, steen…

Dit project moet deel uitmaken van de stad, en dat gaat alleen maar als het waardig oud kan worden en niet vuil wordt of gesloopt moet worden binnen tien jaar.

 

A+ Hebt u carte blanche gekregen voor het ontwerp van uw deel van het project?

ANTONIO CITTERIO Absoluut, onze klant was zeer inschikkelijk. Maar tegelijkertijd ben ik een architect met de voeten op de grond; ik weet exact wat het inhoudt om architectuur te bedrijven en te verkopen. Ik moet een product afleveren voor de reële markt, met goede oplossingen en prijzen die gedrukt kunnen worden.

 

A+ U werkt echter niet alleen voor de markt, maar ook voor de gebruikers?

ANTONIO CITTERIO Als je aan de gebruiker denkt, dan denk je uiteindelijk ook aan de markt. Hoe kan het anders dat mijn projecten zo goed verkopen? Mensen gebruiken mijn creaties en zijn er blij mee. Dat komt doordat ikzelf de gebruikers-test ben: als ik iets graag gebruik, dan weet ik dat het goed is voor de mens in het algemeen.

© Gabriele Basilico

© Gabriele Basilico

 

A+ Ik wilde u net vragen of u een beeld van de ideale man of vrouw voor ogen hebt wanneer u ontwerpt. Klaarblijkelijk bent ù die ideale mens?

ANTONIO CITTERIO Ja, ik ben mezelf. Na al die jaren heb ik heel wat voor mezelf gebouwd: een appartement hier in Milaan, een kantoor, ik heb een huis in de bergen en één aan zee. Ik weet dus exact wat ik wil! Een balkon betekent voor mij dat ik ruimte nodig heb, dat ik ’s ochtends in de zon wil ontbijten, en dat ik ’s avonds de zon wil zien ondergaan. Wat betekent zonlicht? Wat zie je vanuit een raam of vanop het balkon? Door een slim antwoord te formuleren op dit soort simpele vragen, maak je gebruikers gelukkig. En als je je job voor de gebruiker goed doet, creëer je vanzelf een markt.

Een raam is een raam: hoe kunnen we het poetsen, hoe kunnen we het repareren in de komende tien jaar? Als ik geen oplossing vind voor die vragen, maak ik geen raam. Hoe kunnen we een muur onderhouden in de komende dertig jaar? Je bouwt pas een gebouw als het oud kan worden, als het een historische situatie kan creëren of bestendigen, als het een ‘herinnering’ kan creëren in de stad. Als je bouwt mag je niet alleen denken: “ik maak een object”, maar moet je ook denken: “ik geef gestalte aan een straat waar mensen graag wonen en rondlopen”. Ook als ik een stoel of sofa maak, draait alles om comfort en eenvoud – maar net zoals in architectuur is het simpelst ogende ontwerp meestal het moeilijkste.

 

schrijf je in voor de nieuwsbrief